Cùng là giấc mơ đi xa, nhưng mơ thấy xứ lạnh và mơ thấy Nam Mỹ để lại hai cảm giác gần như ngược nhau. Xứ tuyết thường yên lặng, xa cách, đứng im. Nam Mỹ trong giấc mơ của người Việt lại thường nóng, ẩm, ồn ào, nhiều màu: dòng sông nâu đỏ giữa rừng già, dãy núi cao mây trắng phủ, phố xá rộn tiếng trống và người nhảy múa. Một nơi gần như ở phía bên kia địa cầu, mà hầu hết chúng ta chỉ biết qua phim tài liệu và trận bóng đá đêm khuya.
Mơ thấy mình đang ở Nam Mỹ thường nói về mong muốn sống mạnh mẽ, tự do và đầy cảm xúc hơn, hoặc về một bước đi rất xa so với nếp quen của mình. Rừng rậm có thể là cảm giác lạc giữa quá nhiều lựa chọn; núi cao là một mục tiêu khó; lễ hội là nhu cầu được buông thả, được vui hết mình. Dân gian không có lời riêng cho miền đất này, giấc mơ được xếp chung vào nhóm "đi xa" với vài lối hiểu truyền miệng.
Bài này không vẽ Nam Mỹ theo định kiến; mọi vùng đất trong mơ đều là hình ảnh ráp từ những gì người mơ từng thấy, không phải bức tranh thật về con người nơi đó. Điều đáng đọc là bạn đã làm gì và cảm thấy gì ở đó.
Vì sao giấc mơ chọn một nơi xa như vậy
Với người Việt, Nam Mỹ là một trong những vùng xa nhất có thể nghĩ tới, bay mất hơn một ngày với vài chặng nối. Khoảng cách ấy làm nó thành hình ảnh tự nhiên cho những điều "ngoài tầm với": một thay đổi lớn, một ước mơ để dành từ nhỏ, một cuộc đời khác hẳn mình đang sống. Người đang chán nhịp sống lặp lại, đi làm về nhà, cuối tuần chở con đi học thêm, hay mơ thấy mình bỗng ở một nơi thật xa và thật khác.
Nguồn chất liệu thường dễ tìm: một phim tài liệu về rừng Amazon xem tối qua, mùa giải bóng đá có các đội Nam Mỹ, video lễ hội đường phố đầy lông vũ, bài hát có tiết tấu sôi động nghe trên xe. Giấc mơ không cần biết Brazil với Peru khác nhau thế nào; nó chỉ cần một khung cảnh đủ rực rỡ để mang cảm xúc. Vì vậy cùng một người có thể mơ thấy rừng già buổi sáng rồi lạc sang một bãi biển đông người ngay trong cảnh sau, mà trong mơ không thấy có gì lạ.
Cũng có những người có lý do rất thật: thuyền viên đi tàu viễn dương, kỹ sư công trình làm việc ở nước ngoài, người có người thân sang đó làm ăn. Với họ, giấc mơ gắn với nỗi nhớ, nỗi lo cho người ở xa nhiều hơn là chuyện phiêu lưu.
Rừng mưa hay xứ tuyết: hai giấc mơ đi xa đặt cạnh nhau
Đặt giấc mơ Nam Mỹ cạnh giấc mơ xứ lạnh giúp thấy rõ hơn cảm xúc mình đang mang. Đây là gợi ý để tự hỏi, không phải bảng tra nghĩa:
| Khía cạnh | Giấc mơ vùng nóng, rừng mưa, lễ hội | Giấc mơ xứ lạnh, tuyết trắng |
|---|---|---|
| Không khí chung | Ồn ào, sôi động, nhiều màu | Yên lặng, trong trẻo, đơn sắc |
| Cảm xúc hay gặp | Hào hứng, ngợp, muốn buông thả | Cô đơn, thanh thản, chờ đợi |
| Thân thể trong mơ | Nóng, đổ mồ hôi, khó thở trên núi | Lạnh, run, tê tay chân |
| Câu chuyện thường gắn với | Ước muốn sống mạnh, thoát khỏi nếp cũ | Khoảng cách, người thân ở xa, một việc đang treo |
| Tín hiệu từ phòng ngủ | Phòng bí, nóng, chăn quá dày | Máy lạnh thấp, chăn tuột |
| Câu nên tự hỏi | Mình đang thiếu niềm vui, sự tự do ở đâu? | Mình đang nhớ ai, đang chờ điều gì? |
Nhiều người thấy mình mơ hai kiểu này ở hai giai đoạn khác nhau: lúc chán nản thì mơ lễ hội, lúc xa người thân thì mơ tuyết. Ghi lại vài tháng sẽ thấy giấc mơ đi theo nhịp đời mình khá rõ.
Những người gặp trong mơ và thứ tiếng mình không hiểu
Giấc mơ ở xứ xa hiếm khi vắng người. Người mơ hay kể gặp một người dẫn đường không rõ mặt, một bà cụ bán hàng ở chợ cười với mình, một nhóm thanh niên rủ mình vào nhảy, hay một đứa trẻ nắm tay kéo đi qua con phố dốc. Những nhân vật ấy thường không giống ai cụ thể; họ đóng vai người giúp đỡ, người mời gọi, hay người lạ khiến mình dè chừng. Vai họ đóng nói nhiều về tâm thế của bạn trước cái mới: bạn tin người, hay bạn phòng bị.
Ngôn ngữ cũng là chi tiết đáng chú ý. Trong mơ, người mơ có khi nghe người ta nói một thứ tiếng nghe rất "thật" mà không hiểu chữ nào, có khi lại bỗng nói trôi chảy như người bản xứ. Thứ tiếng trong mơ thường là âm điệu mà não mô phỏng lại từ những gì từng nghe, không phải ngôn ngữ thật. Hiểu được hay không hiểu được trong mơ phản ánh cảm giác hoà nhập hay lạc lõng, không phải năng khiếu ngoại ngữ.
Âm nhạc là phần hay ở lại lâu nhất. Nhiều người tỉnh dậy vẫn nghe văng vẳng tiếng trống, tiếng đàn trong mơ, có khi ngân nga theo cả buổi sáng. Đó là một dư âm dễ chịu của giấc mơ, và nếu nó làm bạn vui thì cứ để nó ở đó.
Lạc giữa rừng mưa
Cảnh hay được kể nhất là đi giữa một khu rừng rậm, cây cao che kín trời, dây leo chằng chịt, tiếng côn trùng và chim kêu không dứt, đi mãi không ra. Rừng mưa thật là nơi có mật độ sự sống dày đặc bậc nhất trên Trái Đất, và trong mơ nó thường mang đúng cảm giác ấy: quá nhiều thứ cùng lúc, không biết lối nào là đúng.
Người đang đứng trước nhiều lựa chọn, như học ngành gì, nhận lời làm việc nào, ở lại thành phố hay về quê, hay mơ thấy rừng kiểu này. Rừng không đáng sợ vì có thú dữ mà vì không có đường mòn. Nếu trong mơ bạn tìm được một dòng sông và đi theo nó, nhiều người hiểu đó là lúc mình bắt đầu thấy hướng; nếu càng đi càng tối, có lẽ bạn đang bị ngợp và cần thu hẹp lại bớt lựa chọn.
Thân thể cũng góp phần: phòng bí, nóng, đắp chăn dày làm người đổ mồ hôi, và giấc mơ dễ vẽ ra không khí oi ẩm của rừng nhiệt đới. Mở cửa sổ cho thoáng, để quạt nhẹ là cách đơn giản để thử xem giấc mơ có đổi không.
Trèo núi cao, thở không ra hơi
Dãy núi chạy dọc phía tây lục địa, với những thị trấn nằm cao hơn ba, bốn nghìn mét, là hình ảnh quen trong phim ảnh về Nam Mỹ. Trong mơ, người ta hay leo một con dốc đá dựng đứng, càng lên càng thở dốc, ngực nặng, chân không nhấc nổi. Cảnh này thường gắn với một mục tiêu khó đang theo đuổi: kỳ thi, khoản nợ, dự án kéo dài, một giai đoạn nuôi con nhỏ.
Cảm giác thiếu hơi trong mơ đôi khi có nguồn thật: nghẹt mũi vì cảm, nằm ngửa ngáy to, gối quá thấp. Nếu bạn thường xuyên tỉnh dậy há miệng thở, đau đầu buổi sáng, người nằm cạnh nói bạn ngáy rất to hoặc có lúc như ngừng thở, nên đi khám tai mũi họng hoặc chuyên khoa giấc ngủ. Giấc mơ không chẩn đoán được gì, nhưng những dấu hiệu ban ngày thì đáng để ý.
Còn khi lên được tới đỉnh, nhìn xuống biển mây, người mơ thường tỉnh dậy nhẹ nhõm. Giấc mơ lúc này giống một lời động viên tự mình dành cho mình: đoạn khó nhất có thể đã qua.
Giữa lễ hội đường phố, nhảy theo tiếng trống
Lễ hội hoá trang đông người, trang phục rực rỡ, tiếng trống dồn dập là cảnh nhiều người mơ thấy sau khi xem phim hay video về các mùa lễ hội lớn ở Nam Mỹ. Trong mơ, có người hoà vào đám đông nhảy múa không biết mệt; có người đứng nép bên lề, muốn tham gia mà ngại.
Hai tư thế ấy kể hai câu chuyện khác nhau. Nhảy hết mình thường là nhu cầu được buông bỏ kiểm soát, được vui mà không ai đánh giá, rất hay gặp ở người làm việc nề nếp, ít khi cho phép mình thả lỏng. Đứng bên lề lại hay gắn với cảm giác mình không thuộc về đám đông, muốn hoà nhập mà chưa dám, kiểu cảm giác của người mới vào môi trường làm việc hay người hướng nội trong một buổi liên hoan cơ quan.
Có người còn mơ mình nhảy giỏi một cách lạ thường, điều ngoài đời chưa bao giờ làm được. Giấc mơ cho phép thân thể làm những gì nó muốn mà không vướng sự ngượng ngùng. Nếu giấc mơ này làm bạn vui, có thể nó đang gợi ý một lớp học nhảy, một buổi hát karaoke với bạn cũ.
Những cảnh khác hay gặp và gợi ý để soi
Ngoài rừng, núi và lễ hội, giấc mơ Nam Mỹ còn hay có những chi tiết dưới đây. Mỗi gợi ý chỉ là một câu hỏi để bắt đầu, không phải kết luận:
- Thác nước khổng lồ: sức mạnh cảm xúc dâng trào, một chuyện đang "chảy" quá nhanh; mình đứng ngắm hay bị cuốn?
- Chợ đông, nhiều màu, mình không mặc cả được: cảm giác lạ lẫm, sợ bị thiệt trong một môi trường mới.
- Lạc mất hộ chiếu, ví tiền: lo mất "giấy tờ tuỳ thân" theo nghĩa rộng, tức là vị trí, vai trò quen thuộc của mình.
- Thuyền nhỏ trên sông lớn: đang đi một chặng đường dài, phụ thuộc vào người cầm lái.
- Gặp người thân đang làm việc bên đó: nhớ thương, muốn biết họ có ổn.
- Muốn về mà không có chuyến bay: một quyết định khó đảo ngược, sợ mình đã đi quá xa.
Chi tiết nào để lại cảm xúc mạnh nhất khi bạn tỉnh dậy, chi tiết đó đáng ghi lại trước tiên. Phần còn lại của giấc mơ thường chỉ là phông nền.
Dân gian nói gì về giấc mơ đi thật xa
Trong lời giải mộng truyền miệng, mơ đi xa về phương nam, nơi nắng nóng, hay được hiểu là sắp có việc phải bôn ba; mơ thấy lễ hội, đông vui thì có người cho là sắp có tin vui, có người lại theo lối mộng ngược nói là nên cẩn thận chuyện tiền bạc. Nghe để biết ông bà nghĩ gì, không phải để đoán chuyện sắp tới; các lối hiểu ấy không thống nhất với nhau và không có gì để đối chiếu.
Ông bà ta coi chuyện đi xa là việc hệ trọng, nên giấc mơ đi xa cũng được kể đi kể lại nhiều. Lời dặn kèm theo thường là đi đâu cũng nhớ đường về, nhớ người ở nhà. Đó là lời dặn đáng giữ, dù bạn có mơ hay không.
Điều không nên là xem giấc mơ như một dấu hiệu để quyết định chuyện đi làm ăn xa hay cho con đi nước ngoài. Những việc ấy cần thông tin thật về công việc, giấy tờ, chi phí, và cần cả nhà ngồi lại bàn.
Câu tự hỏi sau giấc mơ Nam Mỹ, và khi nào nên để ý
Vài câu hỏi giúp nối giấc mơ với đời mình: Trong mơ mình thấy tự do hay thấy lạc? Mình đi một mình hay có ai đi cùng? Gần đây có điều gì mình muốn làm mà cứ để "khi nào rảnh"? Mình có đang cần thêm niềm vui, vận động, âm nhạc trong tuần? Thường thì câu trả lời không phải là một vé máy bay, mà là một thay đổi nhỏ trong nhịp sống.
Phần lớn giấc mơ đi xa là vô hại, thậm chí dễ chịu. Nên để ý hơn khi giấc mơ lạc lõng nơi xứ lạ lặp lại nhiều đêm, kèm mất ngủ, hồi hộp, buồn bã kéo dài; hoặc khi người thân đang ở xa và nỗi lo cho họ chiếm gần hết thời gian của bạn. Những lúc ấy, nói chuyện với một người tin cậy hoặc tìm đến chuyên gia tư vấn tâm lý sẽ giúp nhiều hơn việc tra nghĩa giấc mơ.
Với người đang làm việc ở nước ngoài thật, mất ngủ do lệch múi giờ và sống xa nhà là chuyện rất thường; giữ một nhịp sinh hoạt đều và liên lạc với gia đình đều đặn là hai việc đơn giản mà hiệu quả.
Câu hỏi thường gặp
Chưa bao giờ nghĩ tới Nam Mỹ mà lại mơ thấy là vì sao?
Giấc mơ hay lấy những hình ảnh ta chỉ lướt qua, như một đoạn phim, một bức ảnh trên mạng, mà không để ý. Khung cảnh là phần dễ thay; điều đáng hỏi là cảm xúc trong mơ: bạn thấy vui, thấy tự do, hay thấy lạc lõng.
Mơ thấy lạc trong rừng Amazon có phải điềm xấu?
Lời truyền miệng có nhiều cách nói khác nhau, không có căn cứ để coi là báo trước. Về tâm lý, lạc trong rừng rậm hay gặp khi người mơ đang đứng trước quá nhiều lựa chọn hoặc quá nhiều việc cùng lúc.
Mơ nhảy múa trong lễ hội mà ngoài đời rất nhút nhát thì sao?
Rất thường gặp. Giấc mơ cho phép làm những điều ngoài đời ta ngại. Nó có thể phản ánh một phần muốn được thả lỏng, được vui cùng người khác. Thử một hoạt động tập thể nhẹ nhàng có khi là gợi ý dễ thương từ giấc mơ.
Mơ leo núi cao khó thở có liên quan sức khoẻ không?
Giấc mơ không chẩn đoán bệnh. Nhưng nếu bạn hay thức dậy thấy khó thở, đau đầu, ngáy to, hoặc người nằm cạnh thấy bạn có lúc ngưng thở, nên đi khám để kiểm tra đường thở và giấc ngủ.
Người thân đang làm việc ở Nam Mỹ, mơ thấy họ gặp chuyện thì nên làm gì?
Liên lạc hỏi thăm bình thường, không cần kể giấc mơ. Phần lớn giấc mơ như vậy xuất phát từ nỗi nhớ và việc lâu ngày chưa nghe tin. Hẹn lịch gọi đều đặn giúp cả hai bên yên tâm hơn.
Mơ thấy đi rồi không về được nữa có ý nghĩa gì?
Hay gắn với một quyết định khó quay lại mà bạn đang cân nhắc, như đổi nghề, chuyển nhà, kết hôn. Giấc mơ phản ánh nỗi sợ "đi quá xa", không phải lời cảnh báo. Nói rõ nỗi sợ ấy với người thân giúp quyết định tỉnh táo hơn.