Mơ thấy đầu gối, mơ bị đau đầu gối: quỳ gối, gối khuỵu xuống, trầy đầu gối

Tiếng Việt có hai cách nói về đầu gối mà hầu như ai cũng biết. "Đầu gối tay ấp" là chuyện vợ chồng gần gũi, nằm cạnh nhau mỗi đêm. "Quỳ gối" là sự cúi mình, có khi vì kính trọng, có khi vì phải van xin. Hai cách nói ấy cho thấy cái đầu gối trong tâm thức người Việt không chỉ là một khớp xương; nó gắn với sự gần gũi và với tư thế của mình trước người khác.

Mơ thấy đầu gối, mơ bị đau gối hay quỳ gối thường gắn với chuyện đứng vững hay không đứng vững: chỗ dựa của mình, sức chịu đựng, và những lúc phải cúi mình trước ai đó. Sách giải mộng có chỗ đọc đau gối là sắp phải nhờ vả người khác, quỳ gối là sắp có chuyện cầu cạnh. Lời giải ấy hợp với cách nghĩ của người xưa về lễ nghĩa, nhưng giấc mơ của bạn không bị buộc theo nó.

Đầu gối cũng là một trong những khớp hay đau thật nhất ở người trưởng thành, đặc biệt người lớn tuổi. Nhiều giấc mơ về đầu gối bắt đầu từ chính cơn đau ấy. Bài này đi qua cả hai phía: cơ thể thật và những hình ảnh mà giấc mơ mượn.

Đầu gối ngoài đời: cái khớp gánh cả thân người

Đầu gối là khớp lớn nhất của cơ thể, nối xương đùi với xương cẳng chân, có xương bánh chè che phía trước, sụn đệm ở giữa và các dây chằng giữ cho khớp vững. Mỗi bước đi, mỗi lần đứng lên ngồi xuống, leo cầu thang, cái khớp này đều gánh sức nặng của cả thân người, có lúc gấp nhiều lần trọng lượng cơ thể.

Vì làm việc nhiều như vậy, đầu gối rất hay đau. Người trẻ chơi thể thao dễ bị chấn thương dây chằng, sụn chêm. Người lớn tuổi hay bị đau gối khi đi lại nhiều, khi lên xuống cầu thang, và nhiều người kể đau tăng lên những hôm trời trở lạnh, ẩm. Người làm nghề phải ngồi xổm, quỳ nhiều như thợ lát gạch, người làm vườn, người bán hàng ngồi chợ, cũng hay than mỏi gối.

Những cơn đau ấy có thể kéo dài vào ban đêm. Nằm lâu một tư thế, hai đầu gối tì vào nhau, chăn mỏng làm khớp lạnh, đều có thể khiến người ta trở mình liên tục, ngủ chập chờn, và giấc mơ tranh thủ những lúc nửa tỉnh nửa mê ấy để dựng cảnh.

Khi cơn đau gối thật lọt vào giấc mơ

Não không ngừng nhận tín hiệu từ cơ thể khi ta ngủ. Một cơn đau âm ỉ ở đầu gối có thể không đủ đánh thức ta, nhưng đủ để biến thành một cảnh trong mơ: bị ngã đập gối xuống đường, bị ai đá vào chân, phải leo một cái dốc dài mà gối đau buốt, hoặc đơn giản là mơ thấy mình đi khám vì đau gối.

Người có đau khớp thật hay kể rằng giấc mơ của họ thường có chuyện đi lại khó khăn: lỡ chuyến xe vì không chạy được, đứng giữa đám đông mà không ngồi xuống được, cầu thang không có tay vịn. Những giấc mơ ấy không báo trước bệnh gì; chúng chỉ đang dịch cơn đau thành chuyện.

Nếu bạn tỉnh dậy sau giấc mơ đau gối và gối thật cũng đang đau, có lẽ không cần tìm nghĩa xa. Giữ ấm khớp khi ngủ, kê một chiếc gối mỏng giữa hai đầu gối khi nằm nghiêng, đứng dậy từ từ vào buổi sáng là những việc nhỏ mà nhiều người thấy dễ chịu hơn. Đau kéo dài thì nên đi khám, không nên tự đoán.

Quỳ gối trong mơ: cúi mình vì kính trọng hay vì bị ép

Quỳ gối là tư thế có nhiều tầng nghĩa trong văn hoá Việt. Cô dâu chú rể quỳ lạy cha mẹ trong lễ cưới, con cháu quỳ trước bàn thờ ông bà, người xưa quỳ khi gặp bề trên. Học trò ngày trước có khi bị phạt quỳ ở góc lớp, con cái bị phạt quỳ trước cửa nhà. Cùng một tư thế mà có thể là sự thành kính, cũng có thể là sự nhục nhã.

Vì vậy, khi mơ thấy mình quỳ, cảm giác trong mơ là chìa khoá. Quỳ một cách tự nguyện, thấy lòng yên, thường gắn với sự biết ơn, kính trọng, hoặc một lời xin lỗi mình muốn nói mà chưa nói được. Bị bắt quỳ, quỳ trước người mình không phục, thấy nóng mặt, lại gần với cảm giác bị hạ thấp, bị ép phải chịu thua trong một chuyện ngoài đời.

Người đang phải đi vay mượn, đi nhờ vả, đi xin việc trong hoàn cảnh khó, người đang phải chịu đựng một người cấp trên hống hách, hay có giấc mơ quỳ gối kiểu thứ hai. Giấc mơ không bảo bạn phải làm gì, nhưng nó cho thấy lòng tự trọng của bạn đang bị đụng tới.

Gối khuỵu xuống, đứng không vững

Một biến thể đáng sợ là đang đứng, đang đi thì đầu gối bỗng khuỵu xuống, cả người đổ sụp, cố đứng dậy mà chân không nghe lời. Thành ngữ "gối mỏi chân chồn" vốn dùng để tả sự mệt mỏi rã rời sau một chặng đường dài, và giấc mơ này khá giống hình ảnh ấy.

Ở góc tâm lý, gối khuỵu xuống hay gắn với cảm giác kiệt sức, hết chỗ dựa. Người vừa trải qua một thời gian dài gồng gánh, như chăm người ốm, làm việc liên tục không nghỉ, lo một khoản nợ, có khi mơ thấy mình gục xuống đúng lúc tưởng đã gần tới nơi. Giấc mơ như một lời cơ thể nói thay: mình cần ngồi xuống nghỉ.

Cũng có khi cảm giác chân không nhấc được, gối không đứng thẳng được trong mơ liên quan tới cơ chế của giấc ngủ: trong giai đoạn mơ REM, các cơ của cơ thể gần như được thả lỏng hoàn toàn, nên nỗ lực "đứng dậy" trong mơ thường thất bại. Bài về bàn chân và bắp đùi trên site đã nói kỹ hơn về chuyện này.

Trầy đầu gối: những cú ngã đầu đời

Gần như đứa trẻ nào cũng từng trầy đầu gối: ngã khi tập đi, khi chạy trên sân trường, khi học xe đạp. Vết trầy rớm máu, mẹ bôi thuốc, dán băng, mấy hôm sau đóng vảy. Đó là những cú ngã nhỏ mà đứa trẻ học được cách đứng dậy.

Người lớn mơ thấy mình trầy đầu gối thường thấy trong mơ một khung cảnh tuổi thơ: con ngõ nhỏ, cái xe đạp cũ, sân trường. Giấc mơ có khi đến lúc người mơ vừa vấp một chuyện nhỏ ngoài đời, như một lần làm hỏng việc, một lời từ chối, và tâm trí lấy lại hình ảnh cú ngã đầu đời để nói về nó: đau, hơi xấu hổ, nhưng không nặng.

Cha mẹ mơ thấy con mình ngã trầy gối thì thường là nỗi lo rất thường ngày của người làm cha mẹ. Nếu con đang tập xe, tập bơi, mới đi học, giấc mơ ấy gần như là sự lo lắng được kể lại. Những vết trầy gối cũng là một phần của lớn lên, và giấc mơ không nói trước rằng con sẽ ngã.

"Đầu gối tay ấp": khi giấc mơ nói về người nằm cạnh

Câu "đầu gối tay ấp" chỉ sự gắn bó vợ chồng qua những đêm nằm bên nhau. Giấc mơ có khi mượn đúng hình ảnh ấy: mơ thấy gối mình chạm gối người nằm cạnh, mơ người bạn đời gác chân lên mình, hay ngược lại, mơ quay sang mà chỗ bên cạnh trống trơn.

Người vừa chia tay, vừa mất người bạn đời, người có chồng hay vợ đi làm xa lâu ngày, rất hay mơ những cảnh như vậy. Có khi họ tỉnh dậy và với tay sang bên cạnh theo thói quen. Đó là nỗi nhớ của cơ thể, thứ quen thuộc mà lâu ngày không còn.

Ở những đôi đang có khoảng cách, giấc mơ hai người nằm quay lưng, đầu gối không chạm nhau, cũng là chuyện hay gặp. Nó không báo trước chuyện tan vỡ; nó cho thấy người mơ đang cảm nhận một khoảng trống. Một cuộc trò chuyện thật lòng, hoặc nhờ người làm nghề tư vấn hôn nhân nếu cần, đôi khi giúp nhiều hơn mọi cách giải mộng.

Bò bằng đầu gối, đi khom, những tư thế lạ trong mơ

Có những giấc mơ mà người mơ không đứng thẳng được nhưng vẫn phải tiến lên: bò bằng hai đầu gối qua một hành lang dài, lết trên sàn đá lạnh, đi khom lưng dưới một mái nhà thấp. Đầu gối trầy đỏ, đau rát, mà cửa ra vẫn còn xa. Nhiều người tỉnh dậy với cảm giác mỏi nhừ như vừa đi một chặng đường thật.

Ở góc tâm lý, đây là hình ảnh của sự cố gắng trong tư thế bất lợi. Người đang làm việc khi sức khỏe chưa hồi phục, người đi làm lại sau sinh con, người vừa mất việc mà vẫn phải lo cho cả nhà, hay có giấc mơ kiểu này. Nó không nói họ sẽ không tới nơi; nó cho thấy họ đang trả giá khá nhiều để đi tiếp.

Cũng có khi tư thế bò gợi lại tuổi thơ, khi mình còn là đứa bé chưa biết đi. Người lớn đang thấy mình bất lực, phải phụ thuộc vào người khác, có khi mơ thấy mình bò như em bé giữa những người lớn đứng sừng sững. Giấc mơ ấy không phải lời chê; nó là một cách tâm trí nói rằng bạn đang cần được nâng đỡ.

Bảng các cảnh đầu gối hay gặp trong mơ

Cột giữa ghi lời người ta hay nói, nghe để hiểu ông bà nghĩ gì hơn là để đoán ngày mai. Cột cuối là gợi ý tự hỏi:

Biến thể bò bằng đầu gối đáng nói thêm một chút: người mơ không đứng được mà vẫn cố lết tới. Giấc mơ ấy thường để lại cảm giác vừa khổ vừa kiên trì, rất giống những giai đoạn ta làm việc trong tình trạng mệt mà vẫn không dừng.

Câu tự hỏi, và khi nào đầu gối thật cần được khám

Thử trả lời mấy câu sau khi giấc mơ còn rõ:

• Đầu gối mình ngoài đời có đang đau, mỏi, lạnh không? Tối qua mình nằm tư thế nào?
• Trong mơ mình quỳ vì kính trọng hay vì bị ép? Trước ai?
• Gần đây mình có đang gồng gánh quá sức, thấy như sắp khuỵu xuống?
• Có lời xin lỗi, lời cảm ơn nào mình còn nợ ai đó?
• Mình có đang nhớ một người từng nằm cạnh mình không?
• Công việc hằng ngày của mình có bắt mình quỳ, ngồi xổm, đứng lâu, leo cầu thang nhiều không?
• Mình đang cố tiến lên trong tư thế bất lợi nào, và ai có thể đỡ mình một tay?

Về cơ thể, giấc mơ không chẩn đoán được gì; nó chỉ có thể nhắc bạn để ý tới khớp gối của mình. Nên đi khám khi đầu gối sưng, nóng, đỏ, đau dữ dội sau chấn thương, không gập duỗi được, đau kèm sốt, hoặc đau kéo dài nhiều tuần làm khó đi lại. Không nên tự tiêm, tự đắp thuốc không rõ nguồn gốc lên khớp.

Câu hỏi thường gặp

Mơ thấy đầu gối có ý nghĩa gì?

Đầu gối trong mơ thường gắn với chuyện đứng vững, chỗ dựa, sức chịu đựng, và tư thế của mình trước người khác. Nếu gối thật đang đau, giấc mơ có thể chỉ đang dịch cơn đau ấy thành cảnh. Sách giải mộng có cách đọc riêng, chỉ nên nghe để biết.

Mơ thấy mình quỳ gối là tốt hay xấu?

Giấc mơ không chia tốt xấu. Quỳ tự nguyện thường gắn với lòng biết ơn, kính trọng, hoặc lời xin lỗi chưa nói; bị bắt quỳ gắn với cảm giác bị hạ thấp. Cảm xúc của bạn khi quỳ trong mơ cho biết hướng nào gần hơn.

Mơ đau đầu gối có phải sắp bị bệnh khớp?

Giấc mơ không báo trước bệnh. Có khi cơn đau thật đã lọt vào giấc ngủ, có khi giấc mơ chỉ nói về gánh nặng đi lại, làm việc. Nếu đầu gối thật sưng, đau kéo dài, khó gập duỗi, hãy đi khám để được bác sĩ xem.

Mơ đầu gối khuỵu xuống không đứng dậy được thì sao?

Cảnh này hay đến khi người mơ đang kiệt sức, gồng gánh lâu ngày. Cũng có phần do giấc ngủ: khi mơ, cơ thể được thả lỏng nên cố đứng trong mơ thường hụt. Đó là lời nhắc nên nghỉ ngơi, không phải điềm gở.

Trẻ con mơ ngã trầy đầu gối có sao không?

Rất bình thường, nhất là khi bé đang tập xe, mới bị ngã thật hoặc vừa chơi đùa nhiều. Cha mẹ chỉ cần nghe con kể và trấn an. Nếu bé hay giật mình khóc đêm kéo dài nhiều tuần, có thể hỏi bác sĩ nhi.